Thanh long được trồng tại Việt Nam từ khoảng đầu thế kỷ 20. Vào thời kỳ Pháp thuộc, người Pháp đã mang giống thanh long vào Việt Nam để trồng trong các khu vực thuộc địa, ban đầu chủ yếu trồng làm cảnh tại các khu biệt thự, dinh thự. Tuy nhiên, từ khoảng những năm 1950-1960, thanh long bắt đầu được trồng với mục đích thương mại ở khu vực Bình Thuận, nhờ điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng phù hợp. Từ đó, cây thanh long đã dần trở thành một loại cây trồng quan trọng, với diện tích canh tác ngày càng mở rộng tại các tỉnh phía Nam Việt Nam, như Bình Thuận, Long An, và Tiền Giang.
Các giống thanh long nào được trồng nhiều nhất ở Việt Nam bao gồm 3 loại: Thanh long ruột trắng, thanh long ruột đỏ, thanh long ruột tím hồng
Xem thêm bài viết: Top 6 quốc gia xuất khẩu thanh long hàng đầu thế giới
Các Giống Thanh Long Ruột Trắng
Thanh long ruột trắng là một trong những giống thanh long chủ yếu được trồng và xuất khẩu tại Việt Nam. Với mỗi vùng trồng, thanh long ruột trắng lại có những đặc điểm riêng biệt về chất lượng và hương vị. Dưới đây là các giống thanh long ruột trắng chính được trồng tại Việt Nam, kèm theo thông tin chi tiết và các điểm khác biệt giữa chúng.

Thông tin khác:
- Diện tích: Bình Thuận là vùng trồng thanh long lớn nhất cả nước và đây cũng là vùng cung cấp thanh long ruột trắng lớn nhất để xuất khẩu ( Khoảng 55% diện tích trồng là thanh long ruột trắng). Các vùng trồng khu vực nam bộ khác như Tiền Giang, Long An, Vĩnh Long diện tích trồng thanh long ruột trắng rất thấp, chủ yếu phục vụ tiêu dùng nội địa.
- Giá cả: Giá thanh long ruột trắng được thu mua dao động từ 17 – 22 ngàn việt nam đồng/ kg ở giai đoạn nghịch vụ và 10,000 – 13,000 kg trong giai đoạn mùa vụ thu hoạch
Thanh Long Ruột Đỏ
Thanh long ruột đỏ chủ yếu trồng tại Long An, Tiền Giang và Đồng Nai.Trong đó, giống thanh long ruột đỏ là chủ lực tại tỉnh Long An, chiếm 97% diện tích, Tiền Giang (71%).
Đặc điểm của thanh long ruột đỏ Đài Loan
- Hình dáng bên ngoài: Quả có vỏ màu xanh tương tự thanh long ruột trắng, nhưng phần cánh vỏ có thể ngả vàng hoặc đỏ nhạt hơn khi quả chín. Trái thường lớn hơn, nặng khoảng 400-700g.
- Ruột quả: Phần thịt có màu đỏ thẫm hoặc tím đỏ rực rỡ, tạo sự bắt mắt và nổi bật so với thanh long ruột trắng. Thịt quả mềm và chứa nhiều hạt nhỏ màu đen, tương tự như thanh long ruột trắng nhưng có cấu trúc thịt mềm mịn hơn.
- Hương vị: Vị ngọt đậm hơn so với thanh long ruột trắng, với hương vị đặc trưng và sắc thái ngọt dịu, dễ chịu. Hàm lượng đường (Brix) của thanh long ruột đỏ thường cao hơn, dao động từ 14-18 độ Brix, so với ruột trắng khoảng 10-12 độ Brix.
- Thời gian thu hoạch: Thanh long ruột đỏ có thể bắt đầu thu hoạch khoảng 30-40 ngày sau khi ra hoa, tùy thuộc vào điều kiện khí hậu và kỹ thuật canh tác. Thông thường, mùa thu hoạch cao điểm rơi vào từ tháng 5 đến tháng 10, nhưng cây có thể cho trái quanh năm nếu được chăm sóc tốt và áp dụng các biện pháp kích thích ra hoa.
Tiềm năng
Thị trường xuất khẩu: Thanh long ruột đỏ đang trở thành một sản phẩm xuất khẩu tiềm năng, đặc biệt vào các thị trường khó tính như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu. Màu sắc đẹp, hương vị ngọt đậm và giá trị dinh dưỡng cao của thanh long ruột đỏ đã làm tăng sức hấp dẫn đối với người tiêu dùng nước ngoài.
Giá trị kinh tế: Giá bán thanh long ruột đỏ thường cao hơn so với thanh long ruột trắng. Giai đoạn đầu năm 2024, giá thanh long ruột đỏ được thương lái thu mua ở mức là 33,000 – 40,000 việt nam đồng, tăng 40-50% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 20% so với đầu năm.
Khả năng phát triển vùng trồng: Các tỉnh như Bình Thuận, Tiền Giang, Long An, và Đồng Nai đang mở rộng diện tích trồng thanh long ruột đỏ, nhờ vào điều kiện khí hậu phù hợp và nhu cầu thị trường tăng cao. Việc áp dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất sẽ giúp gia tăng năng suất và chất lượng trái.

Thanh Long Ruột Tím Hồng
Giống thanh long ruột tím hồng được Viện cây ăn quả miền Nam nghiên cứu thành công từ việc lai tạo hữu tính giữa giống thanh long ruột đỏ LĐ1 (làm mẹ) và giống thanh long ruột trắng chợ gạo (làm bố). Giống này được công bố bản quyền vào năm 2013 và được đánh giá là có tiềm năng xuất khẩu tại các thị trường lớn ở châu Âu.
Đặc điểm hình dáng
- Hình dáng bên ngoài: Quả thanh long tím hồng có vỏ màu hồng tươi, cánh vỏ sắc nét và đẹp mắt, tạo cảm giác hấp dẫn. Kích thước quả thường lớn, dao động từ 300-700g, tùy vào điều kiện chăm sóc.
- Ruột quả: Ruột quả có màu tím đậm hoặc đỏ thẫm, chứa nhiều hạt nhỏ màu đen, tạo cảm giác thú vị khi thưởng thức.
Hương vị
Vị ngọt: Thanh long tím hồng có vị ngọt đậm và thơm hơn so với thanh long ruột trắng và ruột đỏ. Đặc biệt, hàm lượng đường (Brix) có thể đạt từ 14-18 độ Brix, tương đương với giống thanh long ruột đỏ.
Chất lượng thịt: Thịt quả mềm, ít xơ, tạo cảm giác dễ ăn và dễ tiêu hóa.
Thanh long ruột tím hồng LĐ5 ra hoa rải vụ gần như quanh năm song tập trung từ tháng 3 – 8 Dương lịch. Theo đánh giá chung, mức độ gây hại của sâu bệnh trên thanh long ruột tím hồng tương đương với thanh long ruột trắng, nhưng ít hơn so với thanh long ruột đỏ.

Đây là lần đầu tiên một giống cây trồng do các nhà khoa học Việt Nam lai tạo được thương mại hóa và xác lập bản quyền. Một giống thanh long tiềm năng để đẩy mạnh xuất khẩu trong thời gian tới.
Kết Luận
Thanh long Việt Nam không chỉ nổi bật với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao, mà còn thể hiện tiềm năng xuất khẩu mạnh mẽ ra thị trường quốc tế. Nhờ vào điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng lý tưởng, cũng như sự đầu tư vào công nghệ sản xuất hiện đại, Việt Nam đã khẳng định vị thế của mình trong ngành xuất khẩu trái cây toàn cầu. Các giống thanh long như thanh long ruột trắng, ruột đỏ và ruột tím hồng đều được ưa chuộng tại những thị trường khó tính như Mỹ, Nhật Bản và châu Âu.
Theo báo cáo, thị trường xuất khẩu thanh long dự kiến có thể đạt mức tăng trưởng hàng năm từ 10-15% trong những năm tới. Việc áp dụng công nghệ hiện đại trong canh tác, cùng với sự hỗ trợ của chính phủ và các tổ chức nông nghiệp, sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, từ đó đẩy mạnh khả năng cạnh tranh trên thị trường toàn cầu. Với những nỗ lực này, thanh long Việt Nam hoàn toàn có thể vươn xa hơn nữa, khẳng định thương hiệu và giá trị của mình trên bản đồ nông sản quốc tế.
Hiểu thêm về thị trường xuất khẩu thanh long Việt Nam: