Khu vực FDI tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt
Cơ cấu xuất khẩu tiếp tục cho thấy sự phụ thuộc lớn vào khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), với kim ngạch đạt 73,82 tỷ USD, chiếm 71,8% tổng giá trị xuất khẩu cả nước. So với cùng kỳ năm 2024, khu vực này tăng trưởng 9%, đóng vai trò then chốt trong việc giữ vững đà tăng xuất khẩu của Việt Nam.
Đáng chú ý, khu vực kinh tế trong nước cũng ghi nhận mức tăng trưởng vượt trội với 29,02 tỷ USD, tăng 15%, chiếm 28,2% tổng kim ngạch. Đây là tín hiệu đáng khích lệ, cho thấy năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nội đang được cải thiện, đồng thời khẳng định hiệu quả của các chính sách hỗ trợ sản xuất và xuất khẩu trong thời gian qua.
Công nghiệp sản xuất giữ vai trò chủ lực
Trong các nhóm hàng xuất khẩu, công nghiệp sản xuất tiếp tục là động lực tăng trưởng chính với kim ngạch lên đến 90,92 tỷ USD, chiếm 88,4% tổng giá trị xuất khẩu. Các nhóm hàng còn lại như nông, lâm sản và thủy sản đạt lần lượt 8,86 tỷ USD (8,6%) và 2,31 tỷ USD (2,3%).
Đặc biệt, có tới 18 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD, trong đó 5 mặt hàng vượt mốc 5 tỷ USD, thể hiện rõ sự tập trung và thế mạnh của Việt Nam ở một số ngành hàng chủ lực.
Các mặt hàng xuất khẩu nổi bật:
Điện tử, máy tính và linh kiện: 21,1 tỷ USD, tăng 29,2%, tiếp tục là nhóm hàng dẫn đầu về kim ngạch và tốc độ tăng trưởng.
Điện thoại và linh kiện: 14,0 tỷ USD, dù giảm nhẹ 0,9%, vẫn giữ vị trí chiến lược trong cơ cấu xuất khẩu.
Máy móc, thiết bị: 12,4 tỷ USD, tăng 13,6%, phản ánh sự chuyển dịch tích cực trong cơ cấu sản xuất.
Dệt may: 8,7 tỷ USD, tăng 11,1%, cho thấy sự phục hồi của nhu cầu tiêu dùng tại các thị trường lớn.
Giày dép: 5,4 tỷ USD, tăng 12,1%, tiếp tục khẳng định vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Hoa Kỳ và Trung Quốc: hai cực cân bằng trong cán cân thương mại
Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch đạt 31,4 tỷ USD trong quý 1/2025. Đây là thị trường quan trọng đối với nhiều ngành hàng chủ lực như điện tử, dệt may, giày dép và gỗ.
Ở chiều ngược lại, Trung Quốc là thị trường nhập khẩu lớn nhất với kim ngạch đạt 38,1 tỷ USD, dẫn đến mức nhập siêu 24,9 tỷ USD chỉ riêng trong quý này. Sự mất cân đối này là yếu tố cần đặc biệt lưu ý trong bức tranh thương mại tổng thể, đặc biệt trong bối cảnh xuất siêu toàn phần chỉ đạt 3,16 tỷ USD, giảm mạnh so với 7,7 tỷ USD cùng kỳ năm 2024.
Góc nhìn từ VnCommEx
Dưới góc nhìn của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu, dữ liệu quý 1/2025 cho thấy tín hiệu phục hồi và phát triển tích cực. Tuy nhiên, sự phụ thuộc lớn vào khu vực FDI và mất cân bằng thương mại với Trung Quốc là những thách thức cần có giải pháp chiến lược.
Với vai trò là nền tảng kết nối giữa doanh nghiệp Việt Nam và đối tác toàn cầu, VnCommEx khuyến nghị doanh nghiệp:
Tăng cường nội lực sản xuất và đa dạng hóa thị trường, giảm lệ thuộc vào một số thị trường lớn.
Tìm kiếm cơ hội trong các thị trường mới nổi và thị trường ngách thông qua hoạt động kết nối, xúc tiến thương mại thông minh.
Tận dụng công nghệ số và nền tảng số để quản lý đơn hàng, theo dõi thị trường, và tiếp cận khách hàng quốc tế hiệu quả hơn.
Trong bối cảnh xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn đang diễn ra mạnh mẽ, Việt Nam có cơ hội lớn để trở thành trung tâm sản xuất và xuất khẩu chiến lược của khu vực. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội đó, các doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững và kết nối sâu rộng hơn với mạng lưới thương mại quốc tế.
